Σε μια εποχή όπου η πληροφορία κατακλύζει, αλλά η ενσυναίσθηση λιγοστεύει, το βιβλίο της Francesca Albanese, Όταν ο κόσμος κοιμάται, έρχεται να λειτουργήσει όχι ως ακόμη ένα πολιτικό ανάγνωσμα, αλλά ως ένα ηθικό ξυπνητήρι. Οι Εκδόσεις ΤΟΠΟΣ ανακοινώνουν με ιδιαίτερη σημασία την απόκτηση των πνευματικών δικαιωμάτων του έργου, το οποίο θα κυκλοφορήσει στα ελληνικά το φθινόπωρο του 2025, μετά την πρώτη ιταλική έκδοση από τη RIZZOLI τον Μάιο του 2025.
Η Francesca Albanese δεν γράφει από απόσταση. Ως Ειδική Εισηγήτρια των Ηνωμένων Εθνών για τα κατεχόμενα Παλαιστινιακά εδάφη –και πρώτη γυναίκα σε αυτή τη θέση– έχει ζήσει στην Παλαιστίνη, έχει παρακολουθήσει δικαστικές μάχες οικογενειών, έχει δει τη βία όχι ως αφηρημένο στατιστικό μέγεθος αλλά ως καθημερινό τραύμα. Το βιβλίο της συγκροτείται από δέκα αληθινές ιστορίες, ανθρώπων που συνάντησε, άκουσε, συνόδευσε. Ιστορίες που μιλούν για απώλεια, αντίσταση, φόβο, αλλά και αξιοπρέπεια.
Η φωνή της ενσυναίσθησης σε έναν κόσμο που σιωπά
«Είναι δυνατόν μετά τη δολοφονία 42.000 ανθρώπων να μην μπορείτε ακόμα να αισθανθείτε συμπόνια για τους Παλαιστίνιους;» είχε αναρωτηθεί η Albanese στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ τον Οκτώβριο του 2024. Η φράση αυτή λειτουργεί ως ηθικός άξονας του βιβλίου. Το Όταν ο κόσμος κοιμάται δεν απευθύνεται μόνο σε όσους παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στη Γάζα· απευθύνεται και σε εκείνους που σιώπησαν, κουράστηκαν ή συνήθισαν τη φρίκη.
Το πνεύμα του τόπου, όπως το περιγράφει η Albanese, δεν βρίσκεται στους χάρτες ούτε στις ανακοινώσεις διεθνών οργανισμών, αλλά στους ανθρώπους: στα σπίτια που χάθηκαν, στα παιδιά που μεγάλωσαν πρόωρα, στις μανάδες που έμαθαν να θρηνούν σιωπηλά. Η Παλαιστίνη παρουσιάζεται όχι ως γεωπολιτικός κόμβος, αλλά ως ζωντανός κοινωνικός ιστός που δοκιμάζεται διαρκώς.
Ένα βιβλίο προσβάσιμο, αλλά όχι εύκολο
Ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα του βιβλίου είναι η αναγνωστική του προσβασιμότητα. Η συγγραφέας καταφέρνει να απευθυνθεί σε ένα ευρύ κοινό – από μαθητές γυμνασίου έως ενημερωμένους πολίτες – χωρίς να απλοποιεί την πραγματικότητα. Δεν αποφεύγει τις δύσκολες λέξεις: κατοχή, βία, απαρτχάιντ, απώλεια. Όμως τις εντάσσει μέσα σε προσωπικές αφηγήσεις, εκεί όπου η πολιτική γίνεται ανθρώπινη εμπειρία.
Η γραφή της είναι στιβαρή, καθαρή, με νομική ακρίβεια αλλά και λογοτεχνική ευαισθησία. Δεν κραυγάζει, επιμένει. Και αυτή η επιμονή είναι που καθιστά το βιβλίο βαθιά πολιτικό χωρίς να γίνεται προπαγανδιστικό.
Γιατί μας αφορά – και τοπικά
Σε έναν τοπικό ενημερωτικό ιστότοπο, η παρουσίαση αυτού του βιβλίου αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Γιατί η βία που περιγράφεται δεν είναι μακρινή· είναι κομμάτι ενός κόσμου που μας αφορά ως πολίτες, ως αναγνώστες, ως ανθρώπους. Το Όταν ο κόσμος κοιμάται μας υπενθυμίζει ότι η ουδετερότητα μπροστά στην αδικία δεν είναι αθώα.
Η ελληνική έκδοση από τις Εκδόσεις ΤΟΠΟΣ αποτελεί ένα σημαντικό εκδοτικό γεγονός του φθινοπώρου 2025. Όχι μόνο γιατί φωτίζει την Παλαιστίνη, αλλά γιατί θέτει ένα καθολικό ερώτημα: τι σημαίνει να μένουμε άνθρωποι όταν ο κόσμος γύρω μας καταρρέει;
Francesca Albanese, Όταν ο κόσμος κοιμάται, Εκδόσεις ΤΟΠΟΣ (Πρωτότυπος τίτλος: Quando il Mondo Dorme – Storie, parole e ferite della Palestina, Rizzoli, 2025)
Δημοσίευση σχολίου