Ανδρέας Πουλάς | Χωρίς χρονοδιάγραμμα η οριοθέτηση των πληγέντων από την πυρκαγιά στα Φίχτια – Αναπάντητα τα ερωτήματα για αποζημιώσεις

Στην κοινοβουλευτική ερώτηση του Βουλευτή Αργολίδας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής Ανδρέα Πουλά για την άμεση καταγραφή και αποκατάσταση των ζημιών από τη μεγάλη πυρκαγιά στα Φίχτια, στο Κουτσοπόδι και στη Μπόρσα απάντησε το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.

Όπως προκύπτει από την απάντηση, κατόπιν υποδείξεων του Δήμου πραγματοποιήθηκαν και ολοκληρώθηκαν αυτοψίες σε 14 κτίρια, από τα οποία δύο χαρακτηρίστηκαν κατάλληλα για χρήση, δέκα προσωρινά ακατάλληλα και δύο επικίνδυνα. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν έχει εκδοθεί η προβλεπόμενη ΚΥΑ οριοθέτησης των πληγεισών περιοχών που αναφέρονται στην ερώτηση, ενώ δεν προσδιορίζεται συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση της διαδικασίας και την ενεργοποίηση των σχετικών μέτρων αποκατάστασης.

Παράλληλα, το Υπουργείο γνωστοποιεί ότι έως τις 7 Αυγούστου 2026 δεν είχε υποβληθεί στην αρμόδια υπηρεσία αίτημα για τη χορήγηση της οικονομικής ενίσχυσης που προβλέπεται από την υπ’ αριθ. 33862/6.5.2019 ΚΥΑ.

Στην απάντηση παρατίθενται το γενικό θεσμικό πλαίσιο της κρατικής αρωγής και τα μέτρα που εισηγήθηκε η Κυβερνητική Επιτροπή Κρατικής Αρωγής για τις περιοχές που επλήγησαν από τις πυρκαγιές στα τέλη Ιουλίου και στις αρχές Αυγούστου, χωρίς όμως να διευκρινίζεται ποια από αυτά έχουν ήδη ενεργοποιηθεί ειδικά για τις πληγείσες περιοχές της Αργολίδας.

Επίσης, δεν δίνονται συγκεκριμένες απαντήσεις για τη συνολική καμένη έκταση, το σύνολο των ζημιών σε επιχειρήσεις, αγροτικές εκμεταλλεύσεις και υποδομές, την αποζημίωση των παραγωγών και των μη κατά κύριο επάγγελμα αγροτών, την κάλυψη της απώλειας εισοδήματος και τον χρόνο καταβολής των προβλεπόμενων ενισχύσεων, ενώ για όσα ζητήματα δεν εμπίπτουν στις αρμοδιότητές του το Υπουργείο παραπέμπει στα υπόλοιπα συνερωτώμενα Υπουργεία.

Ακολουθεί η απάντηση του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.

 «Σε απάντηση του ανωτέρω μέσου κοινοβουλευτικού ελέγχου, σας γνωρίζουμε ότι, δυνάμει διατάξεων του ν. 4797/ 2021 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 66), σε επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων και των αγροτικών εκμεταλλεύσεων, καθώς και σε μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα Φορείς που πλήττονται από θεομηνίες, δύναται να παρέχεται επιχορήγηση για την αντιμετώπιση ζημιών μετά από θεομηνία.

Ως  θεομηνίες ορίζονται αποκλειστικά τα εξής φαινόμενα: σεισμοί, χιονοστιβάδες, κατολισθήσεις και πλημμύρες, ανεμοστρόβιλοι, τυφώνες, εκρήξεις ηφαιστείων, πυρκαγιές δασών, καθώς και ανεξέλεγκτες πυρκαγιές από φυσικά αίτια.

Η επιχορήγηση δύναται να καλύπτει μέρος των υλικών ζημιών που προκλήθηκαν από θεομηνία σε στοιχεία ενεργητικού, όπως εξοπλισμός, πρώτες ύλες, εμπορεύματα, φορτηγά αυτοκίνητα δημόσιας και ιδιωτικής χρήσης, καθώς και αυτοκίνητα επαγγελματικής χρήσης, μέσα παραγωγής, συμπεριλαμβανομένου και του εγγείου κεφαλαίου, και αποθηκευμένα προϊόντα, τα οποία καταγράφηκαν ως κατεστραμμένα.

Η επιχορήγηση του ν. 4797/ 2021 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 66) εφαρμόζεται και σε αγροτικές εκμεταλλεύσεις που ανήκουν σε νομικά πρόσωπα. Η επιχορήγηση δεν καλύπτει ζημιές, οι οποίες καλύπτονται από τους Κανονισμούς του Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων (ΕΛ.Γ.Α.) για την ασφάλιση της φυτικής παραγωγής και του ζωικού κεφαλαίου, από τον εκάστοτε Κανονισμό Κρατικών Οικονομικών Ενισχύσεων (Κ.Ο.Ε.) ή από λοιπά καθεστώτα ενίσχυσης του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, καθώς και ζημιές σε φυτική παραγωγή ή φυτικό κεφάλαιο, εκτός αν εκδοθεί σχετική Κ.Υ.Α. που να επιτρέπει την κάλυψη των ζημιών του Κανονισμού Κ.Ο.Ε. από το πλαίσιο της κρατικής αρωγής.

Όσον αφορά σε αγροτικές εκμεταλλεύσεις που ανήκουν σε φυσικά πρόσωπα, δυνάμει του άρθρου 12Γ του ν. 4797/ 2021 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 66), όπως αυτό προστέθηκε με το άρθρο 10 του ν. 5116/ 2024 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 100), τα ανωτέρω δύναται να εφαρμοστούν αναλογικά, μόνο κατόπιν εισήγησης της Κυβερνητικής Επιτροπής Κρατικής Αρωγής (Κ.Ε.Κ.Α.), έπειτα από αίτημα του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και έκδοση σχετικής Κ.Υ.Α..

Επισημαίνεται ότι η επιχορήγηση και η προκαταβολή έναντι επιχορήγησης είναι αφορολόγητη, ακατάσχετη και ανεκχώρητη στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων, κατά παρέκκλιση κάθε άλλης γενικής ή ειδικής διάταξης, μη εφαρμοζόμενης της παρ. 1 του άρθρου 47 του ν. 4172/ 2013 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 167) σε περίπτωση διανομής ή κεφαλαιοποίησής της, δεν υπόκειται σε οποιοδήποτε τέλος, εισφορά ή άλλη κράτηση υπέρ του Δημοσίου, δεν δεσμεύεται και δεν συμψηφίζεται με βεβαιωμένα χρέη προς το Δημόσιο, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και τα νομικά πρόσωπά τους, τα ασφαλιστικά ταμεία ή πιστωτικά ιδρύματα [άρθρο 4 παρ. 4 του ν. 4797/ 2021 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 66)].

Αναφορικά, δε, με την πραγματοποίηση αυτοψιών και την καταγραφή των ζημιών σε πληγείσες επιχειρήσεις, σύμφωνα με το άρθρο 16 του ν. 4797/ 2021 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 66) και το άρθρο 1 της υπ’ αριθ. 74617ΕΞ2021/23.06.2021 Κ.Υ.Α. (Φ.Ε.Κ. Β’ – 2670), «η εκτίμηση και η καταγραφή των ζημιών σε επιχειρήσεις που επλήγησαν από θεομηνίες της περ. α του άρθρου 3 του ν. 4797/2021 γίνεται από τις αρμόδιες επιτροπές κρατικής αρωγής που συστήνονται κατά περίπτωση με απόφαση του αρμόδιου Αντιπεριφερειάρχη».

Σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, για την έκδοση Υ.Α. για την παροχή επιχορήγησης και προκαταβολής, απαραίτητες προϋποθέσεις είναι:

α) η καταγραφή ζημιών των εν λόγω επιχειρήσεων από τις Επιτροπές Κρατικής Αρωγής που ορίζονται από την αρμόδια Περιφέρεια και η αποστολή της συγκεντρωτικής κατάστασης των επιχειρήσεων και των ζημιών στη Γενική Διεύθυνση Κρατικής Αρωγής και Συντονισμού και

β) η έκδοση Κ.Υ.Α. οριοθέτησης με επισπεύδουσα Υπηρεσία τη Γενική Διεύθυνση Αποκατάστασης Επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών (Γ.Δ.Α.Ε.Φ.Κ.), με την οποία οριοθετούνται οι πληγείσες περιοχές από θεομηνία ή στην περίπτωση κατά την οποία παρατηρούνται σημαντικές και εκτεταμένες ζημιές σε αριθμό πληγεισών αγροτικών εκμεταλλεύσεων ή σε μέγεθος καταστροφής και οι περιοχές δεν δύνανται να οριοθετηθούν ως άνω, η έκδοση Κ.Υ.Α. οριοθέτησης που εκδίδεται μετά από εισήγηση της Κυβερνητικής Επιτροπής Κρατικής Αρωγής του άρθρου 13, σύμφωνα με το άρθρο 12Α του ν. 4797/ 2021 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 66), καθώς και αιτήματος του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.

Στη βάση των ανωτέρω, σας γνωρίζουμε ότι δεν έχει εκδοθεί Κ.Υ.Α. οριοθέτησης των περιοχών που αναφέρονται στην Ερώτηση, για θεομηνία.

Επιπρόσθετα, η Κ.Ε.Κ.Α., η οποία συστάθηκε και συγκροτήθηκε με την υπ’ αριθ. 3 της 29ης.03.2021 Πράξη Υπουργικού Συμβουλίου (Φ.Ε.Κ. Α’ – 56), όπως ισχύει, αποτελεί τον μηχανισμό που συντονίζει και διασφαλίζει σε εθνικό επίπεδο την υλοποίηση του θεσμικού πλαισίου για την κρατική αρωγή, την αποκατάσταση των επιπτώσεων των φυσικών καταστροφών και της κλιματικής κρίσης, την αποκατάσταση και ανασυγκρότηση έργων και υποδομών του Δημοσίου, καθώς και την υλοποίηση προγραμμάτων ανάπτυξης και ανάκαμψης περιοχών από τις ανωτέρω επιπτώσεις.

Στο πλαίσιο στήριξης των περιοχών που επλήγησαν από τις πυρκαγιές που εκδηλώθηκαν στα τέλη Ιουλίου και αρχές Αυγούστου, η Κ.Ε.Κ.Α. εισηγήθηκε για την ενεργοποίηση των κάτωθι μέτρων:

• Παροχή στεγαστικής συνδρομής σε φυσικά και νομικά πρόσωπα για την αποκατάσταση κτιρίων.

• Επιδότηση ενοικίου ή συγκατοίκησης ως και 500 ευρώ.

• Ενίσχυση για απλές επισκευαστικές εργασίες ή/ και την αντικατάσταση οικοσκευής και επίδομα πρώτων βιοτικών αναγκών, ως εξής: (α) οικονομική ενίσχυση 600 ευρώ σε κάθε νοικοκυριό που έχει πληγεί η κύρια κατοικία του, για την κάλυψη των πρώτων αναγκών του, προσαυξημένο ανάλογα για πολύτεκνες οικογένειες και άτομα με ειδικές ανάγκες, και (β) οικονομική ενίσχυση ποσού μέχρι 6.000 ευρώ ανά νοικοκυριό, για την επισκευή ή την αντικατάσταση οικοσκευής της κύριας πληγείσας κατοικίας, με την εν λόγω ενίσχυση να ανέρχεται στο 50% για τις περιπτώσεις δευτερεύουσας κατοικίας.

• Κρατική αρωγή προς πληττόμενες επιχειρήσεις και αγροτικές εκμεταλλεύσεις, σε ποσοστό 70% επί της εκτιμηθείσας ζημιάς, με ανώτατο όριο το ποσό τις 500.000 ευρώ ανά δικαιούχο ή στην περίπτωση ύπαρξης υποκαταστημάτων το ποσό των 500.000 ευρώ ανά υποκατάστημα για μέχρι δύο (2) υποκαταστήματα, ήτοι μέχρι το διπλάσιο ποσό.

• Αναστολή καταβολής φορολογικών υποχρεώσεων για έξι (6) μήνες.

• Ρύθμιση και αναστολή ασφαλιστικών υποχρεώσεων για έξι (6) μήνες.

• Αναστολή διενέργειας πράξεων αναγκαστικής εκτέλεσης για δώδεκα (12) μήνες.

• Αναστολή συμβάσεων εργασίας για τις πληγείσες επιχειρήσεις, για χρονικό διάστημα έως τριών (3) μηνών.

• Τριετής απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ.

• Χρηματοδότηση Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ), όπου κριθεί η ανάγκη, για την αποκατάσταση ζημιών σε δίκτυα και υποδομές, μέσω του Ειδικού Προγράμματος Φυσικών Καταστροφών του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης 2026-2030.

Τέλος, η Γενική Διεύθυνση Αποκατάστασης Επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών (Γ.Δ.Α.Ε.Φ.Κ.), δυνάμει διατάξεων των ν. 867/ 1979 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 24), 1190/ 1981 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 203), και του άρθρου 10 του ν. 2576/ 1998 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 25), όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 84 του ν. 4313/ 2014 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 261), σε συνδυασμό με αντίστοιχες του π.δ/τος 77/ 2023 (Φ.Ε.Κ. Α’ – 130), όπως ισχύει, έχει αρμοδιότητα για την αποκατάσταση των ζημιών σε κτήρια μετά από φυσική καταστροφή (σεισμός, δασική πυρκαγιά, πλημμύρα, κατολίσθηση, χαλαζόπτωση, ανεμοστρόβιλος, τυφώνας, χιονοστιβάδα, ηφαιστειακή έκρηξη) στις περιπτώσεις που η περιοχή που επλήγη έχει ενταχθεί με Κ.Υ.Α. σε πρόγραμμα αποκατάστασης ζημιών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Η αρμόδια Υπηρεσία για την έκδοση της Απόφασης αυτής είναι η Διεύθυνση Αποκατάστασης Επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών Κεντρικής Ελλάδος (Δ.Α.Ε.Φ.Κ.-Κ.Ε.) και τα μέτρα αποκατάστασης λαμβάνονται εφόσον οι καταστροφές που προκαλούνται έχουν χαρακτήρα φυσικής καταστροφής και πλήττουν ευρύτερες περιοχές και όχι μεμονωμένες οικοδομές.

Όσον αφορά στην πυρκαγιά της 31ης Ιουλίου 2026 που εκδηλώθηκε σε περιοχές του Δήμου Άργους-Μυκηνών της Π.Ε. Αργολίδας, σας πληροφορούμε ότι η Γ.Δ.Α.Ε.Φ.Κ. άμεσα απέστειλε κλιμάκια μηχανικών για τη διενέργεια αυτοψιών σε πληγέντα κτήρια.

Κατόπιν υποδείξεως από τον Δήμο, διενεργήθηκαν αυτοψίες σε 14 κτήρια, εκ των οποίων 2 κτήρια χαρακτηρίστηκαν ως «Κτίρια κατάλληλα για χρήση (ΠΡΑΣΙΝΑ)», 10 κτήρια χαρακτηρίστηκαν ως «Κτίρια προσωρινά ακατάλληλα για χρήση (ΚΙΤΡΙΝΑ)» και 2 κτήρια χαρακτηρίστηκαν ως «Κτίρια επικίνδυνα για χρήση (ΚΟΚΚΙΝΑ), και οι αυτοψίες ολοκληρώθηκαν.

Επίσης η Γ.Δ.Α.Ε.Φ.Κ. ενημέρωσε εγγράφως, τόσο για τη διαδικασία οριοθέτησης των περιοχών εντός των οποίων βρίσκονται κτήρια που υπέστησαν βλάβες από την πυρκαγιά, όσο  και για τη διαδικασία χορήγησης οικονομικής ενίσχυσης προς τους πληγέντες, δυνάμει της υπ’ αριθ. 33862/ 06.05.2019 Κ.Υ.Α. (Φ.Ε.Κ. Β’ – 1699), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει.

Όσον αφορά στην οριοθέτηση των πληγεισών περιοχών, σας πληροφορούμε ότι -μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία- η Δ.Α.Ε.Φ.Κ.-Κ.Ε. θα προβεί σε ενέργειες αρμοδιότητάς της.

Όσον αφορά στην οικονομική ενίσχυση προς τους πληγέντες, δυνάμει της υπ’ αριθ. 33862/ 06.05.2019 Κ.Υ.Α. (Φ.Ε.Κ. Β’ – 1699), όπως τροποποιήθηκε και ισχύει, σας πληροφορούμε ότι στη Διεύθυνση Αποκατάστασης Επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών Αιγαίου και Κρήτης (Δ.Α.Ε.Φ.Κ.-Α.Κ.), η οποία είναι η αρμόδια Υπηρεσία, δεν έχει υποβληθεί μέχρι 07.08.2026 σχετικό αίτημα επιχορήγησης.

Όσον αφορά στα ζητήματα που δεν άπτονται των αρμοδιοτήτων μας, και προκειμένου να δοθεί μια σαφής και ολοκληρωμένη απάντηση επί των τεθέντων ερωτημάτων, αρμόδια να σας ενημερώσουν είναι τα συνερωτώμενα Υπουργεία.

Ο Υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης  και Πολιτικής Προστασίας

Κώστας Κατσαφάδος»